Kukafshehthi

Jellena Grujiq Zindoviq Në këto dhjetë vite e ca të fundit, numri përafërsisht i personave që ende janë të pagjetur nga luftërat në ish-Jugosllavi ka mbetur ndërmjet 10,000 dhe 12,0001. Me fjalë të tjera, 70% e personave që u zhdukën gjatë konfliktit rajonal janë gjetur2, sipas të dhënave për të cilat pajtohen të gjithaish-republikat jugosllave. Komisioni Ndërkombëtar […]

18 VITE MË PAS

Rastet e maqedonasve dhe shqiptarëve të rrëmbyer gjatë konfliktit të vitit 2001 mbeten ende të pazgjidhura Zoran Andonov “Kanë kaluar 18 vjet që kur babanë tim, Kërsto, e rrëmbyen dhe e vranë. Ende më dhemb shpirti kur kujtoj atë që ndodhi më 24 korrik 2001. Thonë se koha i shëron të gjitha plagët dhe ndoshta është ashtu,[…]

Varrezat larg sallave të gjykimit

Photo: Samir Sinanović Edin Ramuliq Asgjë nuk e paraqet më qartë një pamje të luftës sesa imazhet e një varri të sapohapur, ku mbetjet njerëzore dalin nga shtresat e dheut dhe zhavorrit. Varrezat masive janë vende ku përballemi me vdekjen dhe ato janë më të tmerrshme se çdo dëshmi e gjallë apo dokumentar. Ato janë më të[…]

NA ISHTE NJË HERË QË KURRË MOS QOFTË

Përkujtimi i të pagjeturve dhe fëmijëve të vrarë gjatë luftës në Kosovë Foto: Majlinda Hoxha Intervistë me Dea Dedin “Na ishte një herë që kurrë mos qoftë” është duke u shfaqur në Qendrën e Dokumentimit të Kosovës (QDK) në Prishtinë. QDK-ja është projekt i Fondit për të Drejtën Humanitare (FDH) të Kosovës, një organizatë vendore që mbledh[…]

Një jetë e tërë në kërkim të të pagjeturve

Foto: Arsim Gerxhaliu Arsim Gerxhaliu Në vitin 1994 vendosa të studioj për mjekësi ligjore në Prishtinë, pa e ditur asokohe se do të përjetoja luftën. Që nga viti 1989, Kosova vuante nga masat e dhunshme të Serbisë dhe të gjithë shqiptarët ishin të përjashtuar nga institucionet publike, përfshirë shkollat dhe universitetet. Nxënësit mësonin në sistem paralel, nëpër[…]

Prishtina Ecë

Si hulumtues nën petkun e hartografëve, vendosëm të i hartëzojmë tregimet e qytetarëve të Prishtinës që mbërthejnë historinë e qytetit gjatë njëqind viteve të fundit. Me realizimin e njëzet e nëntë intervistave të historisë gojore, dhe me konsultimin e mbi njëqind intervistave nga arkivi dixhital i Iniciativës për Histori Gojore (oralhistorykosovo.org) dhe arkivave fotografike tjera publike dhe[…]

Shkupi 2014: memorializimi etnocentrik dhe kleptokracia

Natalija Popovska dhe Ana Chupeska Projekti i ashtuquajtur Shkup 2014 (SK2014) është produkt i partive politike në koalicion VMRO-DPMNE dhe DUI, i realizuar kryesisht gjatë periudhës sa ishin në pushtet. Ai është projekti më i shtrenjtë pseudo-kulturor në historinë e Maqedonisë së Veriut të pavarur. Për ta kuptuar këtë projekt është me rëndësi që ai të analizohet[…]

Çarshia e Vjetër – diamanti i Shkupit

Photo: Kristina Lozanovska Author: Venhar Ramadani Kur nis ta njohësh Shkupin më mirë dhe dëshiron të përjetosh traditën e kryeqytetit të Maqedonisë, ndjen se në këtë qytet ka shumë ndarje. Këtë e kupton, pasi jeta në Shkup është e ndarë përgjatë vijës së etnive që jetojnë në të dy anët e Shkupit. Ana shqiptare dhe ajo maqedonase. Kjo[…]

EMOCIONALJA MBI TË GJITHA

Foto: Vladimir Miladinović Ajo që mua më duket se ka shumë rëndësi është gjuha që përdorim kur ballafaqohemi me të kaluarën, gjuha që përdorim në komunitetet që merren me “kujtesën”. Kjo gjuhë kërkon një sërë termash të rinj. Gjuha e “koduar” ose e “projekteve” shërben vetëm për të zbrujtur dhe zhvleftësuar ndikimin e mesazhit. Fjalët nuk duhet[…]

IMAGJINATA SI E VËRTETË

Photo: Vladimir Mildović Procesi i ndërtimit të identitetit kombëtar në Serbi pas shpërbërjes së ish-Jugosllavisë ka qenë i privuar nga të gjitha faktet e pakëndëshme dhe nga çdo gjë që shoqëria, komuniteti ose individët e kishin të vështirë të pranonin. Sidoqoftë, arti ia ka marrë narrativës zyrtare hapësirën e pakëndëshme përplot ngjarje shoqërore të papërpunuara dhe traumatike[…]

Fuqia e artit për ballafaqimin me të kaluarën

Photo Credit: Korab Krasniqi Dardan Hoti Një prej sfidave më të mëdha sot mbetet trajtimi i duhur i çështjeve të ndryshme që prekin thelbin e shoqërisë. Kur e kaluara mbyllet në sirtarin e historisë, e tashmja rëndohet dhe nuk ka vend për ndryshime. Shpeshherë, kjo ndodh si rrjedhojë e ndërhyrjes së politikës, të cilës i konvenon që[…]